Achtergrond afbeelding Achtergrond afbeelding darkmode

Rapid risk assessment of zoonotic pathogens by integrated analysis of transmission patterns in livestock and humans

Infectieziekten die van dier naar mens worden overgedragen (zoönosen) vormen een bedreiging voor de volksgezondheid. Voorbeelden zijn de vogelgriepepidemieën in Zuidoost Azië, de Q-koorts epidemie in Nederland, en uitbraken van het MERS virus in dromedarissen. Om dergelijke uitbraken effectief te kunnen bestrijden is het belangrijk dat infecties snel worden herkend en dat de bron tijdig wordt opgespoord.

In dit project is informatie over ziektesignalen in mensen en dieren bijeengebracht. Samen met informatie over de locaties en grootte van bedrijven zijn risicoschattingen gemaakt voor de introductie van vogelgriep in pluimvee, en analyses van ziekenhuisopnames met longontsteking. Het blijkt dat er opnames sterk zijn geclusterd in ruimte en tijd, met verhogingen in gebieden met hoge urbanisatiegraad en hoge dierdichtheid.

De analyses geven inzicht in factoren die bepalen of de aanwezigheid van een zoönose een risico voor de volksgezondheid oplevert. Meestal geldt dat het risico hoog is als de dierdichtheid hoog is en er tegelijkertijd veel mensen in een gebied wonen.

Producten

Titel: Space-time analysis of pneumonia hospitalisations in the Netherlands
Auteur: Elisa Benincà, Michiel van Boven, Thomas Hagenaars, Wim van der Hoek
Magazine: PLoS ONE
Link: http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0180797
Titel: Different cross protection scopes of two avian influenza H5N1 vaccines against infection of layer chickens with a heterologous highly pathogenic strain
Auteur: Poetri, ON, M van Boven, G Koch, JA Stegeman, I Claassen, IW Wisaksana & A Bouma
Magazine: Veterinary Research
Titel: Patterns of heterosubtypic cross-reactivity of antibodies to influenza A, with emphasis on non-human subtypes (H5N1, H7N7, H9N2) PLOS ONE 12, e0181093
Auteur: te Beest DE, E de Bruin, S Imholz, M Koopmans & M van Boven
Magazine: PLoS ONE
Link: http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0181093
Titel: Temporal and spatial analysis of psittacosis in association with poultry farming in the Netherlands, 2000–2015
Auteur: Hogerwerf, Lenny, Holstege, Manon M. C., Benincà, Elisa, Dijkstra, Frederika, van der Hoek, Wim
Magazine: BMC Infectious Diseases
Titel: Risk maps for the transmission of zoonotic pathogens: The impact of spatial clustering and disease dispersal (Epidemics, Sitges 2017)
Auteur: E. Benincà, T. Hagenaars, J. van de Kassteele, G.J. Boender, M. van Boven
Link: https://www.elsevier.com/events/conferences/
Titel: Space-time analysis of pneumonia hospitalisations in the Netherlands (Epidemics, Sitges 2017)
Auteur: E. Benincà, M. van Boven, T. Hagenaars, W. van der Hoek
Link: https://www.elsevier.com/events/conferences/
Titel: Geographical clustering patterns of MRSA carriage in a livestock-dense region in the Netherlands (Epidemics, Sitges 2017)
Auteur: V.H. Arntzen, H. Korthals-Altes, S.G. Feenstra, E. Benincà, M.H. Nabuurs-Franssen, E.M. Mascini, T.T.N. Le, J. Hopman, H. Wertheim
Link: https://www.elsevier.com/events/conferences/linkdoesnotfit
Titel: dataprotocol NIVEL
Auteur: M Hooiveld
Titel: Space-time analysis of pneumonia hospitalisations in the Netherlands
Auteur: Elisa Benincà, Michiel van Boven, Thomas Hagenaars, Wim van der Hoek
Link: http://github.com/mvboven/pneumonia-hospitalisations

Verslagen


Eindverslag

Infectieziekten die van dier naar mens worden overgedragen (zoönosen) vormen een bedreiging voor de volksgezondheid. Voorbeelden zijn de vogelgriepepidemieën in Zuidoost Azië, de Q-koorts epidemie in Nederland, en uitbraken van het MERS virus uit dromedarissen. Om dergelijke uitbraken effectief te kunnen bestrijden is het belangrijk dat infecties snel worden herkend, en dat de bron tijdig wordt opgespoord. In dit project is informatie over ziektesignalen in mensen en dieren (kippen, varkens, geiten, koeien) in real-time bijeengebracht. Samen met informatie over de locaties van bedrijven en aantallen dieren op deze locaties maakt dit het mogelijk om risicoschattingen te maken. Een voorbeeld is de snelle reactie na recente introducties van vogelgriep op pluimveebedrijven. Daarnaast toont het onderzoek aan dat ziekenhuisopnames met longontsteking sterk zijn geclusterd in ruimte en tijd, met verhogingen in de winter en in regio’s met hoge urbanisatiegraad of hoge dierdichtheid. Mogelijk worden deze verhogingen veroorzaakt door verhoogde concentraties van fijnstof in deze gebieden. Samenvattend bieden de analyses meer inzicht in de factoren die ertoe leiden of de aanwezigheid van een zoönotische ziektekiem in een dierpopulatie wel of juist geen risico voor de volksgezondheid oplevert. Meestal geldt dat het risico in een gebied hoog is als de dierdichtheid hoog is (omdat de ziektekiem zich dan makkelijk kan verspreiden) en er tegelijkertijd veel mensen in het gebied wonen (omdat deze kunnen worden geïnfecteerd).
Infectieziekten die van dier naar mens overspringen (zoönosen) vormen een toenemende bedreiging voor de volksgezondheid. Bekende recente voorbeelden zijn de vogelgriepepidemieën in Zuidoost Azië, de Q-koorts epidemie in Nederland, en uitbraken van het MERS virus uit dromedarissen. Voor een goede bestrijding is het belangrijk dat uitbraken van deze ziekten zowel in dieren als in mensen snel worden herkend en dat bronnen snel worden opgespoord In dit project wordt informatie over ziektesignalen in mensen en productiedieren in Nederland met minimale vertraging samengebracht. Daarnaast worden modellen ontwikkeld waarmee de informatie efficiënt en op een verantwoorde manier statistisch kan worden geanalyseerd. De methoden worden getest op uitbraken uit het verleden (vogelgriep, Q-koorts). Het resultaat van dit project is een instrument voor snelle risicoanalyses van infectieziekten die van dier naar mens overdraagbaar zijn.

Kenmerken

  • Projectnummer:
    522001001
  • Looptijd: 100%
    Looptijd: 100 %
    2014
    2019
  • Gerelateerde programma's:
  • Gerelateerde subsidieronde:
  • Projectleider en penvoerder:
    Dr. M. van Boven
  • Verantwoordelijke organisatie:
    RIVM