Naar een effectieve budgetcursus

Door bezuinigingen zagen gemeenten zich genoodzaakt te snijden in de dienstverlening. Tegelijkertijd hebben gemeenten de opdracht om mensen met schulden te helpen. Daardoor groeit de behoefte aan kennis over de effectiviteit van interventies. De budgetcursus wordt veel ingezet door gemeenten en maatschappelijke organisaties. Onbekend was echter of een budgetcursus gezond financieel gedrag bevordert en bijdraagt aan het voorkomen en/of verminderen van problematische schulden. Daarom onderzocht dit project of een budgetcursus effectief is en welke elementen daarbij effectief zijn.

Doel

In dit project werd onderzocht of een budgetcursus gezond financieel gedrag bevordert en bijdraagt aan het voorkomen en/of verminderen van problematische schulden. Daarnaast is gekeken welke elementen van een budgetcursus effectief zijn.

Aanpak/werkwijze

Met een gerandomiseerd experiment is de effectiviteit onderzocht van een traditionele budgetcursus en een aangepaste cursus gebaseerd op gedragswetenschappelijke inzichten. Daarnaast zijn vragenlijsten en diepte-interviews afgenomen bij deelnemers en trainers. Ook is gebruikgemaakt van beschikbare registerdata.

Samenwerkingspartners

Het project is uitgevoerd door Hogeschool Utrecht in samenwerking met Gemeente Alblasserdam, Gemeente Dordrecht, Gemeente Giessenlanden, Gemeente Gorinchem, Gemeente Hardinxveld-Giessendam, Gemeente Hendrik-Ido-Ambacht, Gemeente Houten, Gemeente IJsselstein, Gemeente Leerdam, Gemeente Lingewaal, Gemeente Lopik, Gemeente Molenwaard, Gemeente Nieuwegein, Gemeente Papendrecht, Gemeente Sliedrecht, Gemeente Vianen, Gemeente Zederik, Gemeente Zwijndrecht en Gemeente Zwolle.

Resultaten

De budgetcursus heeft als doel problematische schulden te verminderen dan wel te voorkomen door gedragsverandering te bewerkstelligen. Uit de analyses blijkt dat de aangepaste budgetcursus positieve effecten heeft op financiële kennis, financiële vaardigheden en financieel gedrag. Er is echter geen verschil vastgesteld tussen de aangepaste en de traditionele cursus. Op basis van dit onderzoek kan daarom niet worden vastgesteld dat de aangepaste cursus effectiever is. Zowel deelnemers aan de aangepaste als aan de traditionele cursus ervaren meerwaarde van de cursus. Zij zijn van mening dat zij meer financiële vaardigheden hebben, beter met geld omgaan en hun geldzaken beter bijhouden. Ook geven zij aan veel tips te hebben gekregen om beter met geldzaken om te gaan. Uit de interviews blijkt dat deelnemers vooral leren van het delen van ervaringen en van het werken aan hun eigen financiën. Zij ervaren herkenning en leren van elkaar.

Handreiking Wat werkt bij een budgetcursus?

Op basis van dit onderzoek is een handreiking ontwikkeld voor gemeenten. In de handreiking staat beschreven hoe de resultaten van het onderzoek kunnen worden benut. De handreiking sluit aan op de inzichten uit het onderzoek naar de effectiviteit van budgetcursussen. Klik hier voor de handreiking.

Producten

Dit project heeft onderstaande producten opgeleverd:

Titel: Een nieuwe budgetcursus: toepassen van gedragswetenschap
Auteur: Tamara Madern Petra Schellekens
Titel: Onderzoek naar effectiviteit van een budgetcursus
Auteur: Tamara Madern Petra Schellekens
Titel: Meten en evalueren
Auteur: Tamara Madern
Titel: Een nieuwe budgetcursus: toepassen van gedragswetenschap
Auteur: Tamara Madern Leonie de Zoete Dethmer Willems
Titel: Een nieuwe budgetcursus: toepassen van gedragswetenschap
Auteur: Tamara Madern Iris van Dam
Titel: Wat werkt bij een budgetcursus?
Auteur: Barbera van der Meulen Petra Schellekens
Titel: Effectiviteit van de budgetcursus
Auteur: Tamara Madern Ernst-Jan de Bruijn Barbera van der Meulen Eline Maussen
Link: https://schuldenenincasso.nl/onderzoeksrapport-naar-een-effectieve-budgetcursus/
Titel: Towards an effective budget course Naar een effectieve budgetcursus
Auteur: Bruijn, PhD candidate E. de
Titel: Handreiking: Wat werkt bij een budgetcursus?
Auteur: Tamara Madern Barbera van der Meulen Eline Maussen Ernst-Jan de Bruijn
Link: https://schuldenenincasso.nl/handreiking/
Titel: Factsheet “Effectiviteit van de budgetcursus”
Auteur: Tamara Madern Barbera van der Meulen
Titel: Naar een effectieve budgetcursus
Auteur: Barbera van der Meulen
Link: https://schuldenenincasso.nl/project/afgerond/naar-een-effectieve-budgetcursus/
Titel: Module Interventies vormgeven en implementeren
Auteur: Danielle Lako Tamara Madern
Titel: A behaviorally informed financial education program for the financially vulnerable: Design and effectiveness
Auteur: Ernst-Jan de Bruijn Gerrit Antonides Tamara Madern
Magazine: Frontiers in Psychology
Titel: Budgetcursus ondersteunt mensen met financiële zorgen
Auteur: Tamara Madern
Link: https://www.zonmw.nl/nl/artikel/budgetcursus-ondersteunt-mensen-met-financiele-zorgen-0

Kenmerken

Projectnummer:
535002001
Looptijd: 100%
2017
2020
Gerelateerde programma's:
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
Dr. T.E. Madern
Verantwoordelijke organisatie:
Hogeschool Utrecht