Caging the dragon: translational approach to unravel and prevent COVID-19 associated thrombosis
Bij COVID-19 patiënten is het aantal gevallen van veneuze trombo-embolie (VTE), zoals een trombosebeen of longembolie (bloedstolsel in het been of in de longen), opmerkelijk hoog. De aanwezigheid van VTE zorgt voor ernstiger ziektegevallen en een verhoogd aantal sterftegevallen. Bovendien treedt VTE op ondanks preventieve behandeling met bloedverdunners (heparine). Dit kan duiden op heparineresistentie of de mogelijkheid dat de behandeling met heparine niet de (enige) oplossing is.
Interview
Doel
De onderzoekers hadden als doel het COVID-19 ziekteproces en risicofactoren te begrijpen, evenals de veiligheid en werkzaamheid van de momenteel voorgeschreven medicijnen die een bloedstolsel kunnen helpen voorkomen en de behandeling ervan. Ook werden de exacte omvang van het aantal VTE-gevallen in Nederland en het effect van de preventieve behandeling met heparine bestudeerd, risicofactoren geïdentificeerd en werd gezocht naar welke factoren hieraan bijdragen. Tenslotte werd aan de hand van laboratoriumonderzoek inzicht verkregen in het ontstaan van VTE.
Aanpak/werkwijze
De onderzoekers wilden onderscheiden of VTE bij COVID-19 patiënten het resultaat is van een direct effect van het virus of van een indirect effect via het afweersysteem. Klinische studies bij verschillende groepen patiënten werden gecombineerd met diepgaande studies die bij mensen en in het lab werden uitgevoerd. Om het risico op VTE te voorspellen bij opgenomen COVID-19-patiënten werden patiëntgegevens verzameld en VTE-patiënten geïdentificeerd. Er werden dynamische voorspellingsmodellen ontwikkeld en individuele VTE-risico's ingeschat. COVID-19-patiënten werden gevolgd op de langetermijneffecten van de long- en hartfunctie, functionele status en kwaliteit van leven.
Samenwerkingspartners
Het project werd uitgevoerd door het consortium Dutch COVID & Thrombosis Coalition. Hierin deden alle universitair medisch centra (umc’s) en Sanquin mee. Daarnaast werd er samengewerkt met meerdere algemene ziekenhuizen. Het onderzoek werd mede gefinancierd door Trombosestichting Nederland.
Resultaten
Uit dit onderzoek is onder andere gebleken dat een infectie met SARS-CoV2 (het virus dat COVID-19 veroorzaakt) invloed heeft op de bloedstolling, het tot stand komen van een stolsel en op de testen om de bloedstolling te meten. Ook weten de onderzoekers nu meer over de manier waarop het virus invloed heeft op cellen en het afweersysteem. Sommige onderzoeken suggereren dat trombose bij COVID-19 patiënten op een andere manier ontstaat, wat waarschijnlijk samenhangt met de reactie van het afweersysteem op een SARS-CoV2 infectie.
Producten
Magazine: Thrombosis Research
Link: https://europepmc.org/article/MED/37321159
Auteur: Cindy M.M. de Jong, Chantal Visser, Remy H.H. Bemelmans, Wim G. Boersma, Bram van den Borst, J. Louise I. Burggraaf, Suzanne C. Cannegieter, Arina J. ten Cate-Hoek, F. Nanne Croles, Harald J. Faber, Laura M. Faber, Merel E. Hellemons, Lisa M. Hessels, Menno V. Huisman, Pieter W. Kamphuisen, Stephanie C.E. Koster, Lucia J.M. Kroft, Ivo van der Lee, Jenneke Leentjens, Karina Meijer, Maarten K. Ninaber, Brigitte M. Sondermeijer, Susanne Stads, Anton Vonk Noordegraaf, Kristien Winckers, Marieke J.H.
Magazine: European Respiratory Journal
Link: https://erj.ersjournals.com/content/61/4/2300171
Magazine: Science Immunology
Link: https://europepmc.org/article/MED/32591408
Auteur: Chantal Visser?, Joseph S. Biedermann, Melchior C. Nierman?, Felix J.M. van der Meer, Anouk J.W. Gulpen, Yvonne C.F. Moors, Suzanne C. Cannegieter, Willem M. Lijfering, Marieke J.H.A. Kruip, on behalf of the Dutch COVID & Thrombosis Coalition
Magazine: Thrombosis and Haemostasis
Begin- en eindpagina: 377-385
Link: https://www.zonmw.nl
Auteur: Tessa Noordermeer, Roger E G Schutgens, Chantal Visser, Emma Rademaker, Moniek P M de Maat, A J Gerard Jansen, Maarten Limper, Olaf L Cremer, Marieke J H A Kruip, Henrik Endeman, Coen Maas, Bas de Laat, Rolf T Urbanus; Dutch COVID & Thrombosis Coalition (DCTC)
Magazine: Research and Practice in Thrombosis and Haemostasis
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2475037922023639?via%3Dihub
Magazine: Histopathology
Link: https://europepmc.org/article/MED/38253958
Magazine: Research and Practice in Thrombosis and Haemostasis
Magazine: The Journal of Clinical Investigation
Link: https://europepmc.org/article/MED/34499051
Magazine: Histopathology
Auteur: Eleonora Camilleri MD, Nienke van Rein PhD, Felix J.M. van der Meer MD, PhD, Melchior C. Nierman MD, PhD, Willem M. Lijfering MD, PhD, Suzanne C. Cannegieter MD, PhD, on behalf of The Dutch COVID & Thrombosis Coalition
Magazine: Research and Practice in Thrombosis and Haemostasis
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2475037922014583?via%3Dihub
Auteur: Linda Nab, Rolf H H Groenwold, Frederikus A Klok, Soerajja Bhoelan, Marieke J H A Kruip, Suzanne C Cannegieter
Magazine: Research and Practice in Thrombosis and Haemostasis
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2475037922023457?via%3Dihub
Magazine: Scientific Reports
Auteur: Marieke J. H. A. Kruip MD, PhD Suzanne C. Cannegieter MD, PhD Hugo ten Cate MD, PhD Eric C. M. van Gorp MD, PhD Nicole P. Juffermans MD, PhD Frederikus A. Klok MD, PhD Coen Maas PhD Anton Vonk-Noordegraaf MD, PhD on behalf of the Dutch COVID Thrombosis Coalition study group
Magazine: Research and Practice in Thrombosis and Haemostasis
Begin- en eindpagina: 278-290
Link: https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/rth2.12470
Auteur: Milou A.M. Stals MD1?| Marco J.J.H. Grootenboers MD, PhD2?| Coen van GuldenerMD, PhD3?| Fleur H.J. Kaptein MD1?| Sander J.E. Braken BSc1?| Qingui Chen MD4?| Gordon Chu MD1?| Erik M. van Driel MD5?| Antonio Iglesias del Sol MD, PhD6?| Evert de Jonge MD, PhD7?| K. Merijn Kant MD8?| Fleur Pals BSc1?| Myrthe M. A. Toorop MD4?| Suzanne C. Cannegieter MD, PhD1,4?| Frederikus A. Klok MD, PhD1?| Menno V. Huisman MD, PhD1?| on behalf of the Dutch COVID & Thrombosis Coalit
Magazine: Research and Practice in Thrombosis and Haemostasis
Begin- en eindpagina: 369-456
Link: https://onlinelibrary.wiley.com/toc/24750379/2021/5/3
Magazine: Vaccines
Magazine: Scientific Reports
Link: https://europepmc.org/article/MED/37553430
Auteur: Iris C Kreft, Roy R A Winiarczyk, Fric J Tanis, Carmen van der Zwaan, Katharina S Schmitz, Arie J Hoogendijk, Rik L de Swart, Anne Moscona, Matteo Porotto, Daniela C F Salvatori, Rory D de Vries, Moniek P M de Maat, Maartje van den Biggelaar, Bart J M van Vlijmen; Dutch Covid-19 and Thrombosis Coalition (DCTC)
Magazine: Thrombosis Research
Begin- en eindpagina: 6-11
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0049384821005740?via%3Dihub
Auteur: Chantal C. Clark, Bernard N. Jukema, Arjan D. Barendrecht, Judith S. Spanjaard, Nikita K. Jorritsma, Simone Smits, Steven de Maar, Cor W. Seinen, Sandra Verhoef, Naomi M. Parr, Silvie A. Sebastian, Arnol C. Koekman, Annet C. van Wesel, Harriet M. van Goor, Roy Spijkerman, Suzanne H. Bongers, Erhard van der Vries, Stefan Nierkens, Marianne Boes, Leo Koenderman, Karin A. Kaasjager and Coen Maas
Magazine: Frontiers in Medicine
Link: https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fmed.2021.650129/abstract
Auteur: Dutch COVID & Thrombosis Coalition (DCTC)
Magazine: Thrombosis Research
Begin- en eindpagina: 130-132
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0049384821000426?via%3Dihub
Magazine: Research and Practice in Thrombosis and Haemostasis
Auteur: Lorenzo G R Romano, Nicole G M Hunfeld, Marieke J H A Kruip, Henrik Endeman, Tim Preijers
Magazine: British Journal of Clinical Pharmacology
Begin- en eindpagina: 1617-1628
Link: https://bpspubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/bcp.15634
Auteur: Milou A M Stals, Fleur H J Kaptein, Remy H H Bemelmans, Thomas van Bemmel, Inge C Boukema, Dionne C W Braeken, Sander J E Braken, Carlinda Bresser, Hugo Ten Cate, Duco D Deenstra, Yordi P A van Dooren, Laura M Faber, Marco J J H Grootenboers, Lianne R de Haan, Carolien Haazer, Antonio Iglesias Del Sol, Sarah Kelliher, Ted Koster, Lucia J M Kroft, Rick I Meijer, Fleur Pals, Eric R E van Thiel, Peter E Westerweel, Marije Ten Wolde, Frederikus A Klok, Menno V Huisman; Dutch COVID & Thrombosis Coali
Magazine: TH Open
Begin- en eindpagina: 387-399
Link: https://www.zonmw.nl
Magazine: mBio
Link: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37623322/
Magazine: Age and Ageing
Link: https://europepmc.org/article/MED/38748450
Auteur: Thijs F van Haaps, Didier Collard, Frits H M van Osch, Saskia Middeldorp, Michiel Coppens, Martijn D de Kruif, Eline A Vlot, Renée A Douma, Hugo Ten Cate, Nicole P Juffermans, Niels Gritters, Alexander P Vlaar, Auke C Reidinga, Marjolein A Heuvelmans, Matthijs Oudkerk, Harry R Büller, Joop P W van den Bergh, Arno Maas, Marije Ten Wolde, Suat Simsek; Corona Research Fund Amsterdam UMC; Martijn Beudel, Nick van Es; Dutch COVID & Thrombosis Coalition
Magazine: Thrombosis Research
Begin- en eindpagina: 35-38
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0049384821004801?via%3Dihub
Magazine: Journal of Critical Care
Auteur: Tom W.van de Berg, Anne-Marije M.Hulshof, Magdolna Nagya, Rene van Oerleb, Jan-Willem Sels, Basvan Bussel, Hugo ten Cate, Yvonne Henskens, Henri M.H.Spronk, Dutch Covid-19 and Thrombosis Coalition (DCTC)
Magazine: Thrombosis Research
Begin- en eindpagina: 84-89
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0049384821000815?via%3Dihub
Auteur: Anne-Marije Hulshof, Renée A G Brüggemann, Mark M G Mulder, Tom W van de Berg, Jan-Willem E M Sels, Renske H Olie, Bart Spaetgens, Alexander S Streng, Paul Verhezen, Iwan C C van der Horst, Hugo Ten Cate, Henri M H Spronk, Bas C T van Bussel, Yvonne M C Henskens
Magazine: Front Cardiovasc Med
Link: https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fcvm.2021.654174/full
Magazine: The Journal of Infectious Diseases
Link: https://europepmc.org/article/MED/33507309
Auteur: Judith J de Vries, Chantal Visser, Lotte Geers, Johan A Slotman, Nadine D van Kleef, Coen Maas, Hannelore I Bax, Jelle R Miedema, Eric C M van Gorp, Marco Goeijenbier, Johannes P C van den Akker, Henrik Endeman, Dingeman C Rijken, Marieke J H A Kruip, Moniek P M de Maat
Magazine: Journal of Thrombosis and Haemostasis
Begin- en eindpagina: 1412-1420
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S153878362200201X?via%3Dihub
Auteur: Milou A M Stals, Marco J J H Grootenboers, Coen van Guldener, Fleur H J Kaptein, Sander J E Braken, Qingui Chen, Gordon Chu, Erik M van Driel, Antonio Iglesias Del Sol, Evert de Jonge, K Merijn Kant, Fleur Pals, Myrthe M A Toorop, Suzanne C Cannegieter, Frederikus A Klok, Menno V Huisman; Dutch COVID & Thrombosis Coalition (DCTC)
Magazine: Research and Practice in Thrombosis and Haemostasis
Begin- en eindpagina: 412-420
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2475037922013474?via%3Dihub
Auteur: FHJ Kaptein, MAM Stals, MJJH Grootenboers, SJE Braken, JLI Burggraaf, BCT van Bussel, SC Cannegieter, H ten Cate, H Endeman, DAMPJ Gommers, C van Guldener, E de Jonge, NP Juffermans, KM Kant, ME Kevenaar, S Koster, LJM Kroft, MJHA Kruip, J Leentjens, C Marechal, YL Soei, L Tjepkema, C Visser, FA Klok, MV Huisman
Magazine: Thrombosis Research
Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0049384820306757?via%3Dihub
Magazine: TH Open
Link: https://europepmc.org/article/MED/37501780
Magazine: Journal of Critical Care
Link: https://europepmc.org/article/MED/37976997
Auteur: T. Noordermeer, R. Schutgens, C. Visser, E. Rademaker, M. de Maat, A. Jansen, M. Limper, O. Cremer, M. Kruip, H. Endeman, C. Maas, B. de Laat, R. Urbanus
Auteur: Eva R. Smit, Iris C. Kreft, Eleonora Camilleri, Louise Burggraaf, Nienke van Rein, Bart J.M. van Vlijmen, Anne-Marije Hulshof, Bas van Bussel, Frank van Rosmalen, Tom van de Berg, Yvonne Henskens, Hugo ten Cate, Jonathan Coutinho, Marieke Kruip, Jeroen Eikenboom, Suzanne C. Cannegieter, Maartje van den Biggelaar, in collaboration with BEAT-COVID group and Dutch COVID & Thrombosis Coalition
Auteur: Chantal Visser, Joseph S. Biedermann, Melchior C. Nierman, Felix J.M. van der Meer, Anouk J.W. Gulpen, Yvonne C.F. Moors, Suzanne C. Cannegieter, Willem M. Lijfering, Marieke J.H.A. Kruip, on behalf of the Dutch COVID & Thrombosis Coalition
Auteur: Marieke Kruip
Auteur: Dutch COVID & Thrombosis Coalition
Auteur: Boaz V. Lopuhaä, Coskun Guzel, Anabel van der Lee, Thierry van den Bosch, Folkert J. van Kemenade, Menno V. Huisman, Marieke J.H.A. Kruip, Theo M. Luider, Jan H. von der Thüsen
Auteur: J. de Vries, C. Visser, L. Geers, J. Slotman, N. van Kleef, C. Maas, H. Bax, J. Miedema, E. van Gorp, M. Goeijenbier, J. van den Akker, H. Endeman, D. Rijken, M. Kruip, M. de Maat
Auteur: Marieke Kruip
Auteur: E. Camilleri, N. van Rein, F. J. M. van der Meer, M. C. Nierman, W. M. Lijfering, S. C. Cannegieter
Auteur: Chantal Visser, Julia C. Berentschot, Cindy M.M. de Jong, M. Louisa Antoni, Rita J.G. van den Berg-Emons, Bram van den Borst, Hugo ten Cate, Arina ten CateHoek, Dionne Braeken, J.J. Miranda Geelhoed, Majanka H. Heijenbrok-Kal, Lucia J.M. Kroft, Jenneke Leentjens, Anna H.E. Roukens, Suzanne C. Cannegieter, Frederik A. Klok, Merel E. Hellemons, Marieke J. H. A. Kruip, on behalf of the Dutch Covid & Thrombosis coalition
Auteur: C. Visser, A. Yousefi, M. Nierman, M. Huisman, A. Gulpen, C. van Ommen, M. Kruip
Auteur: M.A.M. Stals, F.HJ Kaptein, RHH Bemelmans, T van Bemmel, DCW Braeken, DD Deenstra, YPA van Dooren, LM Faber, MJJH Grootenboers, LR de Haan, C Haazer, A Iglesias del Sol, S Kelliher, RI Meijer, PE Westerweel, FA Klok, MV Huisman, on behalf of the Dutch COVID & Thrombosis Coalition (DCTC)
Auteur: L.G.R. Romano, M.J.H.A Kruip, H. Endeman, N.G.M. Hunfeld, T. Preijgers
Auteur: Proteomics lab Molecular & Cellular Hemostasis Sanquin Research
Auteur: Teodora E. Trandafir, Elaine M.L. Ho, Boaz V. Lopuhaä, Farhan Akram, Matthew J . Lawson, Janina L . Wolf, Eleni Konstantinopoulou, Orestis L . Katsamenis, Andrew P . Stubbs, Yunlei Li, Philipp Schneider, Jan H. von der Thüsen
Auteur: L. Nab
Auteur: C. Maas
Auteur: E. Camilleri, N. van Rein, F.J.M. van der Meer, M.C. Nierman, W.M. Lijfering, S.C. Cannegieter
Auteur: K. Meijer
Auteur: L.G.R. Romano, M.J.H.A. Kruip, H. Endeman, N.G.M. Hunfeld, T. Preijers
Auteur: Cindy M.M. de Jong, Chantal Visser, Remy H.H. Bemelmans, Wim G. Boersma, Bram van den Borst, J. Louise I. Burggraaf, Suzanne C. Cannegieter, Arina J. ten Cate-Hoek, F. Nanne Croles, Harald J. Faber, Laura M. Faber, Merel E. Hellemons, Lisa M. Hessels, Menno V. Huisman, Pieter W. Kamphuisen, Stephanie C.E. Koster, Lucia J.M. Kroft, Ivo van der Lee, Jenneke Leentjens, Karina Meijer, Maarten K. Ninaber, Brigitte M. Sondermeijer, Susanne Stads, Anton Vonk Noordegraaf, Kristien Winckers, Marieke J.H.
Auteur: J. de Vries, C. Visser, M. van Ommen, C. Rokx, E. van Nood, E. van Gorp, M. Goeijenbier, J. van den Akker, H. Endeman, D. Rijken, M. Kruip, M. Weggeman, J. Koopman, M. de Maat
Auteur: Q. Chen, M.M.A. Toorop, C. Visser, F.J.M. van der Meer, M.C. Nierman, L. Goede, H. ten Cate, M.J.H.A. Kruip, W.M. Lijfering, S.C. Cannegieter, Dutch COVID & Thrombosis Coalition
Auteur: Q. Chen, M. Toorop, C. Visser, M. Nierman, F. van der Meer, L. Goede, A. ten Cate-Hoek, B. Spaetgens, C. den Uil, F. Klok, E. van Gorp, G.-J. Geersing, K. Meijer, C. Kramers, L. Faber, M. Huisman, N. van Es, R. Brüggemann, S. Middeldorp, V. Tichelaar, H. ten Cate, M. Kruip, W. Lijfering, S. Cannegieter
Auteur: C. Visser
Auteur: C. Visser, J.S. Biedermann, M.C. Nierman, F.J.M. van der Meer, S.C. Cannegieter, W.M. Lijfering, M.J.H.A. Kruip
Auteur: Renée Renate Anne Gezina Brüggemann
Auteur: Fleur Kaptein