VITALIS - Voeding voor Initiatief: Transdisciplinair onderwijs voor een Adequate preventieve Leefstijl In Senioriteit

Doel

VITALIS wilde door middel van domeinoverstijgende onderwijsmaterialen, studenten beter voorbereiden op complexe, maatschappelijke vraagstukken zoals het voorkomen van ondervoeding bij ouderen. Doel was het verbeteren van hun kennis, vaardigheden en vooral hun houding rondom domeinoverstijgend samenwerken en preventie. Daarnaast wilde het project bijdragen aan inzichten rondom het ontwikkelen, implementeren en borgen van deze onderwijsmaterialen.

Aanpak

VITALIS werkte vanuit een adaptieve, praktijkgerichte aanpak. Studenten, docenten en praktijkpartners ontwierpen samen nieuwe onderwijsactiviteiten, zoals de reflectieve werkvormen, interactieve themabijeenkomsten, kennisclips en interprofessionele casussen. Door middel van actieonderzoek werden pilots ontwikkeld, uitgevoerd, geëvalueerd en steeds aangepast. Hierbij werd nadrukkelijk aandacht besteed aan attitudevorming en ervaringsleren. De ontwikkelde materialen zijn vrij toegankelijk en modulair inzetbaar binnen verschillende hbo-opleidingen. Daarnaast speelde een implementatiespecialist een essentiële rol in het identificeren van overkoepelende inzichten rond ontwikkel-, implementatie- en borgingsprocessen, om zodoende meer houvast te vinden voor succesvol ontwikkelen en implementeren in het algemeen en in VITALIS in het bijzonder.

Samenwerkingspartners

VITALIS was een samenwerking tussen vijf hogescholen: Hogeschool Rotterdam, Hogeschool Utrecht, De Haagse Hogeschool, HAN University of Applied Sciences en Hogeschool Inholland. Praktijkpartners zoals het Kenniscentrum Ondervoeding, Ouder- en Mantelzorgforum Genero en Oppeppers Haarlem speelden een belangrijke rol in het ontwikkelen en implementeren van het onderwijs. Daarnaast was er intensief contact met beroepsorganisaties en opleidingsoverleggen via het Partnernetwerk Ondervoeding Ouderen. Ook ouderen en studenten zelf waren actief betrokken bij het ontwerp van onderwijsmaterialen, waarmee praktijkervaringen en perspectieven direct onderdeel werden van het onderwijs.

Resultaten

VITALIS zorgde voor meetbare verbeteringen van kennis en attitude bij studenten: zij werden positiever tegenover werken met ouderen en konden beter ondervoeding herkennen. Vaardigheden bleken lastiger aantoonbaar omdat de praktische inzet van studenten, specifiek gericht op ouderen en preventie, beperkt was. De ontwikkelde materialen worden deels toegepast op de betrokken hogescholen. De opgedane inzichten zijn gedeeld via presentaties en publicaties, waardoor ze breder toepasbaar zijn binnen het hoger beroepsonderwijs en bijdragen aan een duurzame verandering in opleiden rond preventie en waardevol ouder worden.

Producten van ZonMw

Lees het interview met Canan Ziylan in onze artikelenreeks Inbedding van preventie in onderwijs.