Mental Health Verbindt: de ontwikkeling van een regionaal digitaal en bemenst platform dat burgers, patiënten en professionals helpt de juiste zorg te vinden
De vraag naar GGZ-zorg neemt toe terwijl huisartsen en patiënten moeilijk de weg vinden binnen het complexe en versnipperde zorglandschap. We ontwikkelen daarom een digitaal en bemenst platform dat dient als gezamenlijk regionaal portaal om volwassen patiënten én professionals uit de nulde, eerste en tweede lijn met elkaar te verbinden. Het doel is het verbeteren van de toegang tot voorlichting en zorg voor burgers en patiënten met psychische klachten en het ontzorgen van professionals.
Aanleiding
Mensen met ernstige problematiek moeten te lang wachten, en ook mensen met lichte problemen vinden moeilijk hulp. Hierdoor kunnen de klachten verergeren. Daarbij ligt er een grote nadruk op medicalisering. Mogelijkheden in de omgeving of het sociale domein worden vaak niet benut. Dit komt onder meer door een gebrek aan overzicht en domeinoverstijgende samenwerking.
Doel
Het doel is het verbeteren van de toegang tot voorlichting en zorg voor burgers/patiënten met psychische klachten en het ontzorgen van professionals.
We ontwikkelen daarom een digitaal en bemenst platform dat dient als gezamenlijk regionaal portaal voor burgers/patiënten (18+) én dat professionals uit de nulde, eerste en tweede lijn verbindt.
Door geschikte, toegankelijke en passende zorg, gericht op kwaliteit van leven, participatie en verbinding, kan behandeling in de 2e lijn gerichter ingezet worden.
Aanpak/Werkwijze
1. Inventarisatiefase
- Stap 1: inventariseren (kenmerken) bestaande platforms via deskresearch
- Stap 2: ophalen ervaringen gebruikers (burgers/patiënten en professionals) middels interviews en focusgroepen
2. Ontwikkelfase
- Stap 1: verzamelen content (interventies) en opties bemensing via deskresearch en interviews
- Stap 2: ontwikkelen sociale kaart
- Stap 3: ophalen wensen gebruikers middels interviews en focusgroepen
- Stap 4: keuze content
3. Inrichtingsfase
- Schrijven/ verzamelen content
4. Optimalisatiefase
- Stap 1: keuze sjabloon en bemensing
- Stap 2: aanpassingen n.a.v. gebruikerstest
5. Implementatie, evaluatie en borging
- Activiteiten om te zorgen dat het platform actueel wordt gehouden in de toekomst en dat het overdraagbaar is naar andere regio’s in Nederland.
Samenwerkingspartners
Alleen domeinoverstijgende samenwerking tussen GGZ, sociaal domein en huisartsen/ POH kan zorgen voor de gewenste ombuiging van zorg van de 2e naar de 1e en 0e lijn. Daarom werken we samen met professionals vanuit alle echelons binnen zorg en welzijn. Daarbij maken burgers/patiënten, ervaringsdeskundigen en patiëntvertegenwoordigers nadrukkelijk onderdeel uit van onze projectgroep. Het gaat om de volgende partners:
Pro Persona, Ixta No, Neo Huisartsenzorg, Gemeente Nijmegen, Incluzio / Buurtteams Volwassenen Nijmegen, VGZ , KiBG Kennisnet,GGD Gelderland Zuid, Topicus (ICT), VU, Radboudumc, afdelingen Eerstelijnsgeneeskunde en Psychiatrie.
Verwachte resultaten
Dit project resulteert in:
- Kennis over de ontwikkeling en implementatie van een regionaal digitaal en bemenst platform.
- Kennis over bruikbaarheid (feasibility) en mate van gebruik van het platform.
- Inzicht in de mate waarin het platform mensen met psychische klachten helpt om psycho-educatie, online zelfhulpmodules en informatie over het sociale domein te vinden en te gebruiken.
- Inzicht in de mate waarin het platform professionals helpt om de toegankelijkheid van de ggz te verbeteren, door het bundelen van kennis over beschikbare expertise en zorgaanbieders. Andere regio’s kunnen hier gebruik van maken bij de ontwikkeling van vergelijkbare initiatieven.
Producten
- Website 'Mental Health Verbindt' - informatie en advies over de verwijzing van volwassenen (18+) met psychische klachten in de regio Nijmegen.
Producten
Auteur: Verb1nd, Ed Coumans & Jacintha van Oosten
Magazine: Verb1nd, het magazine voor en met de eerstelijnspartners van het Radboudumc
Begin- en eindpagina: 8-9
Link: https://www.radboudumc.nl/getmedia/7509b426-2419-40a3-a931-20e0f2a90fa3/Radboudumc_Verb1nd_02-v08_online.pdf
Auteur: John Ekkelboom en ZonMw
Magazine: Kennismagazine IMPACT - 10 jaar onderzoek in de GGZ.
Begin- en eindpagina: 56-56
Link: https://www.zonmw.nl/nl/artikel/platform-helpt-verwijzer-gepaste-ggz-hulp-te-vinden
Link: https://goedvoorjehoofd.steunwijzer.nl/organisaties
Link: https://www.mentalhealthverbindt.nl/Handreiking%20Mental%20Health%20Verbindt%20juli%202025%20Radboudumc.pdf
Auteur: Suzanne Ligthart, Isolde Driesen
Link: https://www.slimsamenwerkenindezorg.nl/terugblik/
Verslagen
Eindverslag
Achtergrond
Mensen met psychische klachten moeten vaak lang wachten op passende hulp. De vraag naar ggz-zorg blijft toenemen, met lange wachtlijsten tot gevolg. Het aanbod buiten de ggz vanuit onder andere ervaringsdeskundigen en het sociaal domein is onvoldoende bekend/wordt niet optimaal benut. Zowel inwoners/patiënten als verwijzers hebben grote moeite hun weg te vinden in het versnipperde zorglandschap. Veel hulpverleners houden eigen overzichten bij, dit is incompleet en tijdrovend. Er is grote behoefte aan een centraal overzicht en informatie over toegankelijke, passende hulp.
Doelstelling
Mental Health Verbindt heeft als doel om inwoners/patiënten met psychisch klachten en hun zorgverleners te faciliteren in het vinden van geschikte, toegankelijke en passende hulp, gericht op kwaliteit van leven en participatie. Daarmee beoogt het project ook professionals in het zorg- en sociaal domein te verbinden en te ontzorgen. Dit gebeurt door de ontwikkeling van een hybride (digitaal en bemenst) platform met informatie en advies over passende hulp voor professionals (achterkant) en inwoners/patiënten/inwoners (voorkant). Het platform biedt aan de achterkant een bemenst verwijsadvies en aan de voorkant psycho-educatie, online zelfhulpmodules en informatie over de sociale kaart. Hiermee hebben inwoners/patiënten meer mogelijkheden om hulp te vinden die bij hen past, zijn professionals minder tijd kwijt aan het zoeken naar hulp en kan behandeling in de 2e lijn mogelijk gerichter ingezet worden.
Onderzoeksdesign
Het project Mental Health Verbindt is vormgegeven vanuit het Human Centered Design (HCD). Dit is een praktijkgerichte ontwerpbenadering die in de gezondheidszorg wordt gebruikt om diensten te ontwikkelen die aansluiten bij de behoeften van zowel professionals als inwoners/patiënten. Binnen het HCD worden korte iteratieve cycli en feedbackloops toegepast, bestaande uit 5 stappen: 1. Begrijpen van behoeften; 2. Definiëren van het probleem; 3. Brainstormen; 4. Prototyping; 5. Testen en optimaliseren. Deze stappen zijn doorlopen tijdens het analyseren van bestaande platforms en behoeften, het ontwerp van ons eigen platform en het testen, evalueren, aanpassen en implementeren ervan.
Onderzoeksobjecten
Inwoners/patiënten (18+) met psychische klachten, ervaringsdeskundigen en professionals (huisartsen, praktijkondersteuners GGZ, psychologen, GGZ-professionals, sociaal werkers) in de regio Nijmegen.
Interventies
Ontwikkeling en testen van een prototype van een platform met informatie en advies over passende hulp bij psychische klachten en bemensing van dit platform.
Resultaten
- Inzichten en kennisontwikkeling: kennis over behoeften, ervaringen en implementatie van een regionaal digitaal en bemenst platform gericht op passende hulp voor mensen met psychische klachten (18+);
- Opzet en technische ontwikkeling van het platform: een low-code back-end applicatie voor het beantwoorden van de adviesvragen (Kanban workflow) en voor het beheer van de sociale kaart (Steunwijzer) en een front-end voor informatieverstrekking aan professionals (VIPLive / online formulier) en inwoners (website);
- Bemensing van het platform: door praktijkondersteuners ggz (met achterban van een multidisciplinair wegwijzersnetwerk) die consultatie en advies bieden aan huisartsen, collega POH ggz en andere verwijzers die op zoek zijn naar passende hulp voor mensen met psychische klachten,
- Gebruik en evaluatie: eerste inzichten in gebruik en toepassing van het platform en kennis over de functie (inhoud, taken, uitvoering en tijdsbesteding);
- Versterking netwerk en (domeinoverstijgende) samenwerking: het platform is ingebed in een breder samenwerkingsverband van professionals uit het medisch- en sociaal domein om inwoners/patiënten beter naar passende hulp toe te leiden;
- Verspreiding van kennis: tenslotte is de opgedane kennis en ervaring gedeeld om andere regio’s met soortgelijke initiatieven te faciliteren.
De Nederlandse studie naar kinderen van ouders met een bipolaire stoornis is wereldwijd een uniek onderzoeksproject waarin ‘kinderen’ worden gevolgd van de adolescentie tot aan de volwassenheid. Bij de nieuwe meting, 10 jaar na de vorige meting, vonden we op een gemiddelde leeftijd van 38 jaar, dat het risico op het ontwikkelen van een bipolaire stoornis met 11-14% niet verder is toegenomen. Een bipolaire stoornis begint vaak met een depressieve episode en een eerste (hypo)manie ontstaat veelal voor het 25e jaar. Kinderen van ouders met een bipolaire stoornis hebben een hoog risico op het ontwikkelen van een stemmingsstoornis in het leven (65%), Jaarlijks voldoet 1:3 aan een psychische stoornis. Op volwassenleeftijd zagen we dat stemmingsstoornissen vaker ernstig zijn en terugkerend en dat dit doorwerkt in volgende generatie. Het algemeen en dagelijks functioneren is desondanks redelijk tot goed.
Ook onderzochten we bij deze meting in een experimentele studie de relatie tussen gedrag en emotioneel welbevinden. In het algemeen vonden we dat er een wisselwerking is tussen fysieke activiteit, smartphone gebruik op het emotioneel welbevinden, maar dit was niet specifiek voor ‘kinderen van’, wel geeft het inzicht in mogelijke factoren die kunnen helpen in het vergroten van veerkracht. De resultaten van dit project zijn belangrijk als het gaat om vroegherkenning van de bipolaire stoornis, kinderwens en gezinszorg binnen de ggz. Daarnaast heeft huidig project bijgedragen aan de oprichting van Erasmus MC Centrum voor Kinderen met Psychiatrische Problematiek (KOPP) en vervolgonderzoek dat zich richt op onderliggende mechanismen en adviezen voor de praktijk om te screenen en te monitoren.
Kenmerken
-
Projectnummer:
06360332210009
-
- Looptijd: 100%
Looptijd: 100 %20232025 - Gerelateerde programma's:
- Gerelateerde subsidieronde:
-
Projectleider en penvoerder:
Suzanne Ligthart
-
Verantwoordelijke organisatie:
Radboudumc
