Implementatie science practitioner fellowship IVM
"Als adviseur bij het Instituut Verantwoord Medicijngebruik (IVM) ben ik betrokken bij diverse implementatieprojecten. De kennis die ik ga opdoen tijdens het fellowship komt mijn eigen werkuitoefening ten goede, daarnaast kan ik mezelf hierdoor ontwikkelen tot implementatie-expert. Op deze manier kan ik mijn collega’s bij het IVM goed ondersteunen bij implementatietrajecten.
Ik ga het fellowship uitvoeren aan de hand van het project ‘Gepast gebruik Ondansetron bij Kinderen In De Huisartsenpraktijk (GO-KIDS)’. Uit eerder onderzoek is gebleken dat ondansetron (kosten)effectief is in de eerste lijn bij kinderen met acute gastro-enteritis (AGE). Een eenmalige gift ondansetron bij kinderen van 6 maanden tot 6 jaar met AGE die veelvuldig braken vermindert de zorgkosten en vergroot de tevredenheid van ouders. Het doel van dit project is de interventie (eenmalige gift ondansetron) structureel te implementeren in de huisartsenpraktijk."
Vervolg
Dit project heeft een relatie met: Gepast gebruik Ondansetron bij Kinderen In De huisartSenpraktijk (GO-KIDS) (project: 10140162210004)
Verslagen
Eindverslag
Bijna alle jonge kinderen krijgen een keer buikgriep. Meestal is dit onschuldig, maar als een kind veelvuldig braakt, kan dit leiden tot ernstige uitdroging. De standaardbehandeling bestaat uit het geven van rehydratiezouten (ORS). Als een kind echter braakt, wordt de ORS vaak weer uitgespuugd. Recent is aangetoond dat het toedienen van het antibraakmiddel ondansetron door de huisarts leidt tot minder braken, minder vervolgzorg en lagere kosten. Ondanks dat deze behandeloptie sinds 2022 is opgenomen in de NHG-behandelrichtlijn Misselijkheid en braken, schrijven huisartsen dit middel nog weinig voor.
Doelstelling
Het doel van het fellowship is het structureel implementeren van doelmatig gebruik van ondansetron bij kinderen met buikgriep en (dreigende) dehydratie in de huisartsenpraktijk. Dit fellowship hangt samen met het ZonMw-project GO-KIDS.
Projectopzet en interventie
Binnen het implementatieproject is gebruikgemaakt van het ACTION-model. In stap 3 zijn, op basis van eerdere kennis, belemmeringen getoetst en aangevuld. Voor deze belemmeringen zijn met behulp van de CFIR-ERIC matching tool passende strategieën ontwikkeld en getest. Deze strategieën zijn vooral gericht op kennisbevordering bij zorgverleners en ouders, zoals e-learning voor zorgverleners en voorlichtingsmateriaal voor ouders, en op gedragsverandering bij zorgverleners, onder andere via FTO-bijeenkomsten.
Informatie uit interviews met ouders is gebruikt om bestaande voorlichtingsmaterialen, zoals Thuisarts.nl en Apotheek.nl, te optimaliseren. De e-learning voor huisartsen en apothekers richtte zich op kennis over buikgriep bij kinderen en op de behandeling van (dreigende) dehydratie met ORS en ondansetron. In begeleide FTO-bijeenkomsten is FTO-werkmateriaal getest. Dit materiaal richt zich op het wegnemen van belemmeringen, bijvoorbeeld rondom offlabelgebruik, het aantal giften en de risico’s van het gebruik. Daarnaast ondersteunt het materiaal bij het maken van gezamenlijke afspraken over onder andere de voorlichting en de gepaste levering van ondansetron.
Zowel de e-learning als de FTO-bijeenkomsten hebben geleid tot een toename van de waarschijnlijkheid dat zorgverleners ondansetron adviseren, voorschrijven of afleveren aan kinderen met buikgriep en (dreigende) dehydratie. De mediane waarschijnlijkheid (op een schaal van 1 tot 10) steeg van 7 bij de start naar 8 na afronding van de e-learning en verder naar 9 na afloop van de FTO-bijeenkomst. De ontwikkelde materialen zijn inmiddels geoptimaliseerd en gratis beschikbaar via de website van het Instituut Verantwoord Medicijngebruik.
Discussie
Het fellowship en GO-KIDS hebben bijgedragen aan het gepast gebruik van ondansetron bij kinderen met buikgriep en (dreigende) dehydratie. De ontwikkelde materialen hebben belemmeringen weggenomen bij zowel zorgverleners als ouders.
Het fellowship laat zien dat verschillende strategieën elkaar aanvullen en dat het belangrijk is om altijd een mix van strategieën te kiezen. Door bestaand en veelgebruikt voorlichtingsmateriaal te optimaliseren, is deze informatie een integraal onderdeel van de huisartsenzorg geworden en geen losstaande projectinformatie. De projectgroep van GO-KIDS bestond uit mensen met diverse expertises. Dit, in combinatie met het gebruik van meerdere implementatieframeworks, heeft bijgedragen aan het succes van het project en het fellowship.
Na afronding van het fellowship schrijft de ISP’er zich in bij het register van het Nederlands Implementatie Collectief (NIC).