Keuzehulp alcoholpreventie voor onderbouwde keuzes: van kennis naar praktijk
In Nederland bestaan er diverse alcoholpreventieprogramma’s voor jonge mensen 12 t/m 25 jaar (jongeren en jongvolwassenen). Gemeenten en scholen spelen een belangrijke rol in preventiebeleid en -uitvoering, maar ervaren dat het lastig is om uit dit brede aanbod een goed onderbouwde keuze te maken, waardoor keuzes vaak ad hoc worden gemaakt. In een eerder ZonMw-project hebben wij de werkzame elementen van alcoholinterventies bij jongeren en jongvolwassenen in kaart gebracht. De volgende stap is om deze kennis te vertalen naar een praktische, toepasbare vorm voor gemeenten en scholen. Dit ondersteunt hen bij het maken van meer evidence-informed keuzes in de selectie van bestaande alcoholinterventies. De keuzehulp vormt een aanvulling op bestaande bronnen, zoals de interventiedatabanken van het RIVM en NJi en het informatie instrument van Verslavingskunde Nederland (VKN). Daarnaast sluit de keuzehulp goed aan bij de Gezonde School-aanpak, die scholen ondersteunt bij structurele en integrale gezondheidsbevordering.
Doel
Het doel van dit project is om bestaande kennis over werkzame elementen van alcoholinterventies te vertalen naar een praktische keuzehulp voor gemeenten en scholen om een systematische en transparante afweging mogelijk te maken. Hiermee ondersteunen we gemeenten en scholen bij het selecteren en toepassen van passende alcoholpreventieprogramma’s voor jongeren en jongvolwassenen. Het project richt zich op het verbeteren van de toepassing van bestaande kennis in de praktijk, zodat gemeenten en scholen beter onderbouwde keuzes kunnen maken en de effectiviteit van lokaal alcoholbeleid wordt versterkt.
Aanpak/Werkwijze
We ontwikkelen samen met een gemeente, twee scholen en Gezonde School-adviseur een praktische keuzehulp gebaseerd op bestaande kennis. De bruikbaarheid wordt vervolgens getest aan de hand van concrete praktijkvragen binnen de gemeente en scholen. Ervaringen van de gemeente, scholen en Gezonde School-adviseur over bruikbaarheid en toepasbaarheid worden opgehaald en gebruikt om de keuzehulp verder te verbeteren. Tot slot zorgen we voor brede verspreiding via een training/workshop voor Gezonde School-adviseurs en via bestaande netwerken, zoals OKO, VKN, GGD GHOR Nederland, AWPG Lumens, Gezonde School, en Trimbos-instituut. Zo wordt kennis niet alleen gedeeld, maar ook daadwerkelijk toegepast in de praktijk.
Samenwerkingspartners
Het project wordt uitgevoerd in samenwerking met TNO, VU, GGD HM, gemeente (Krimpenerwaard), twee scholen (vmbo en havo/vwo) en Gezonde School-adviseur. Deze partners combineren wetenschappelijke kennis met praktijkervaring en dragen bij aan zowel de ontwikkeling als de testfase van de keuzehulp. Door deze nauwe samenwerking sluiten de producten goed aan bij de behoeften van gemeenten en scholen en zijn ze direct toepasbaar in de praktijk.
Verwachte resultaten
Het project levert een praktische keuzehulp die gemeenten en scholen ondersteunt bij het selecteren van effectieve alcoholpreventieprogramma’s op basis van bestaande kennis. Daarnaast wordt de keuzehulp in de praktijk getest, doorontwikkeld en breed verspreid via kennisdelingsactiviteiten. Hierdoor kunnen gemeenten en scholen beter onderbouwde keuzes maken en beschikbare (wetenschappelijke) kennis effectiever benutten, wat bijdraagt aan sterker lokaal alcoholpreventiebeleid en gezondere jongeren.