BAMM: Bewust Anders Met Medicatie

In de ouderenzorg zijn er veel bewoners met moeilijk en onbegrepen gedrag. Vaak wordt voor deze bewoners te gemakkelijk medicatie voorgeschreven (psychofarmaca). Een verzorgende IG heeft in het kader van het ontwikkeltraject Ongekend Talent onderzoek gedaan naar dit onderwerp. Dit onderzoek toont aan dat een praktische aanpak, die zich richt op persoonlijke behoeften en psychosociale interventies, kan helpen om het gebruik van psychofarmaca te verminderen of zelfs helemaal af te bouwen. 

Een voorbeeld hiervan is een blinde man die agressief gedrag vertoonde. Na het afbouwen van zijn medicatie kon hij weer gesprekken voeren. Zijn dochter zei: "Ik heb mijn vader weer terug." Dit succes vraagt om een multidisciplinaire samenwerking en een cultuurverandering binnen zorgteams. Hierbij moet de al bestaande kennis over psychofarmaca effectief naar de praktijk wordt gebracht.

Doel 

Het project "Beter af met minder" streeft naar het verbeteren van de kennis en praktijk rondom het inzetten, afbouwen en stoppen van psychofarmaca. Met als doel om de kwaliteit van leven van de bewoners te verbeteren en het gebruik van psychofarmaca te verminderen. 

Aanpak 

Verzorgenden gaan de kar trekken

Net als in het eerste onderzoek nemen verzorgenden de leiding. Zij werken nauw samen met naasten en andere disciplines die betrokken zijn bij de zorg van de bewoners. Samen met de onderzoekers van Pluut & Partners gaan zij met actieonderzoek de verandering aanbrengen. Dit houdt in dat zij bewustwording creëren bij alle betrokken en het gesprek met hen aangaan over psychofarmaca en de alternatieven daarvoor. 

Daarnaast brengen zij samen met alle betrokkenen de signalen van moeilijk en onbegrepen gedrag in kaart. Ook onderzoeken zij de oorzaken van dit gedrag en welke (psychosociale) interventies invloed kunnen hebben op het gedrag van bewoners. 

Leren en veranderen met actieonderzoek

Tegelijkertijd wordt onderzocht of deze nieuwe aanpak in de praktijk werkt. Dit gebeurt door middel van actieonderzoek; een vorm van onderzoek waarin tegelijkertijd wordt geleert en verandert. Hierbij worden de kartrekkers en de teams betrokken. De kartrekkers zijn de ogen en oren van het team en verzamelen informatie, zodat er tijdens het proces kan worden bijgestuurd. Er wordt gekeken wat de teamleden, naasten en andere disciplines vinden; wat werkt wel en wat werkt niet. 

Samenwerkingspartners 

Het project wordt uitgevoerd bij ouderenzorgorganisatie Laurens in Rotterdam. Voor het uitvoeren van het actieonderzoek is Pluut & Partners betrokken. Zij hebben veel expertise op dit gebied. Ook het onderwijs (Hogeschool Rotterdam en Albeda) is betrokken, om de opgebouwde kennis te verspreiden richting het onderwijs. Voor de projectleiding is het Van Kleef Instituut betrokken. Zij hebben veel ervaring in het leiden van projecten in de ouderenzorg. De projectgroep is divers samengesteld met expertise op alle benodigde terreinen. In de projectgroep zijn ook zorgverleners en een specialist ouderenzorg aanwezig.

Verwachte resultaten

Het doel van Laurens is om na het tweede jaar de aanpak op te schalen binnen de gehele organisatie. Nieuwe zorgverleners leren hoe zij als kartrekker kunnen werken op hun eigen locatie of afdeling. Door een train-de-trainer-methode dragen de kartrekkers hun kennis over en leren ze hun collega’s hoe ze ook binnen hun eigen locatie kunnen uitbreiden. Op deze manier wordt het eigenaarschap verspreid en vergroot binnen de organisatie. 

De (interne) actieonderzoekers en de docenten van het MBO vertalen de opgedane kennis naar bruikbare lessen voor mbo-opleidingen. Mbo-scholen uit het netwerk van Albeda testen deze lessen, waarna de mbo-raad deze kan verspreiden.