Erkennen SigMa-methodiek: eerder achteruitgang herkennen bij verpleeghuisbewoner

Palliatieve zorg wordt vaak laat ingezet omdat niet tijdig wordt herkend dat de situatie van patiënten verandert en er mogelijk (andere) palliatieve zorgbehoeften zijn. De SigMa-methodiek is ontwikkeld om zorgmedewerkers te ondersteunen bij het signaleren en markeren van palliatieve zorgbehoeften bij verpleeghuisbewoners. Door achteruitgang eerder en beter te herkennen en bespreekbaar te maken, kan passende palliatieve zorg eerder worden ingezet. 

De SigMa-methodiek bestaat uit een handreiking met stappenplan waarmee een binnen de organisatie aan te wijzen SigMa-coördinator zelfstandig aan de slag kan gaan. Uit eerdere projecten (SigMa I en SigMa II) blijkt dat de methodiek leidt tot het kiezen van één of meerdere instrumenten die helpen bij het signaleren en markeren van veranderingen in achteruitgang bij verpleeghuisbewoners. Zorgmedewerkers geven aan tevreden te zijn over zowel de gekozen instrumenten als de methodiek zelf. Daarnaast blijkt dat de instrumenten bijdragen aan betere samenwerking, zowel onderling als met andere disciplines.

De SigMa-methodiek is binnen NPPZ II aangemerkt als Kansrijk project. In 2025-2026 wordt de methodiek met een ZonMw stimuleringsvoucher geïmplementeerd in 7 organisaties. Er is echter nog onvoldoende inzicht in de wijze waarop en de mate waarin de gekozen instrumenten worden geborgd binnen organisaties. Dit betreft stap 6 van de SigMa-methodiek.

Doel 

Dit project heeft als doel om beter inzicht te krijgen in de borging van gekozen instrumenten binnen stap 6 van de SigMa-methodiek en de methodiek waar nodig hierop aan te passen. Vervolgens wordt het erkenningstraject van Vilans doorlopen, met als doel de SigMa-methodiek als effectieve interventie op te laten nemen in de Vilans Databank erkende interventies langdurige zorg. 

Aanpak 

Bij de 13 organisaties waar de SigMa-methodiek is geïmplementeerd binnen SigMa I en SigMa II worden interviews gehouden met destijds betrokken SigMa coördinatoren. Het doel hiervan is om inzicht te krijgen in de uitvoering van stap 6, de opbrengsten op korte en langere termijn, en de factoren die volgens betrokkenen van invloed zijn geweest op het resultaat. 

Daarnaast vullen de SigMa-coördinatoren van de nu lopende stimuleringsvoucherprojecten een voorgestructureerde vragenlijst in over de uitvoering van stap 6. Deze vragenlijst richt zich op ondernomen acties, het moment waarop deze plaatsvonden, ervaren belemmerende en bevorderende factoren en eventuele aanvullende hulpmiddelen of acties die de borging kunnen ondersteunen.

Op basis van deze gegevens wordt stap 6 van de SigMa-methodiek waar nodig verbeterd. 

Samenwerkingspartners 

Voor dit project is een projectgroep samengesteld waarin de doelgroep en uitvoerders van de interventie, waaronder SigMa-coördinatoren en zorgmedewerkers, zijn vertegenwoordigd. Ook de einddoelgroep (cliënten), relevante stakeholders, waaronder een specialist ouderengeneeskunde en de ontwikkelaars en eigenaren van de SigMa-methodiek maken deel uit van de projectgroep.