Mobiele menu

Exercise therapy in people with early-stage knee osteoarthritis: meta-analysis and feasibility study

Projectomschrijving

Artrose is een chronische aandoening, waarbij pijn en functievermindering optreden. De voorspelling is dat artrose in 2040 de meest voorkomende ziekte is in Nederland. Artrose komt in alle gewrichten voor, maar het meest in de knie. Oefentherapie is een bewezen effectieve behandeling voor het verminderen van pijn en verbeteren van functie. De onderzoeken zijn vooral gedaan in mensen met al duidelijke knieartrose. Eerder ingrijpen in het ziekteproces kan misschien leiden tot minder progressie, het niet ontwikkelen van chronische pijn en minder ernstige functiebeperkingen. In dit voorbereidende onderzoek willen we nagaan of een onderzoek naar de (kosten-)effectiviteit van oefentherapie in een vroeg stadium van knieartrose, relevant en haalbaar is. We willen de grootte van het effect van oefentherapie vast stellen door een meta-analyse te doen en de haalbaarheid van een kosten-effectiviteitsstudie willen we vast stellen in een pilot onderzoek.

Verslagen


Samenvatting van de aanvraag

Oefentherapie voor mensen met vroege artrose klachten: een meta-analyse en haalbaarheidsstudie Knieartrose is een chronische aandoening, waarbij pijn en verminderde functie de belangrijkste kenmerken zijn. Met de ouder wordende populatie stijgt de prevalentie van mensen met knieartrose in Nederland en de voorspelling is dat in 2040 artrose de meest voorkomende ziekte is. De meeste mensen met artrose worden behandeld in de eerste lijn. De behandeling bestaat uit voorlichting en advies over wat artrose is en wat men zelf kan doen. Daarnaast kan oefentherapie voorgeschreven worden en eventueel pijnstilling, loophulpmiddelen en hulp bij afvallen wanneer dit nodig is. De effectiviteit van oefentherapie is bewezen voor mensen met ernstige knieartrose. Maar er is een toenemende vraag naar identificatie en initialiseren van behandeling voor mensen met vroege artrose klachten. Er wordt verondersteld dat behandeling in een vroeg stadium van artrose effectiever is. Vroege behandeling zou progressie van artrose, de ontwikkeling van chronische pijn en ernstige bewegingsbeperkingen tegen kunnen gaan. Maar de kosteneffectiviteit van oefentherapie bij vroege artrose is nog onbekend. Hiervoor is een gerandomiseerde gecontroleerde trial (RCT) met als doel de (kosten-)effectiviteit van oefentherapie ten opzichte van de ‘gewone’ zorg bij mensen met vroege knieartrose nodig. Voor dat we een grote RCT op kunnen zetten hebben we nog informatie nodig over de grootte van het effect en de haalbaarheid van een dergelijke studie. Daarom wordt voor dit project zowel een meta-analyse als een pilot studie uitgevoerd. Meta-analyse Het doel van de meta-analyse is het vaststellen van de grootte van het effect van oefentherapie bij mensen met vroege knieartrose. We maken gebruik van individuele patiënten data (IPD) uit een bestaand project van de OA Trial Bank, waarbij IPD beschikbaar is van 48 trials (6365 patiënten), met patiënten die minder dan een jaar knieklachten hebben en oefentherapie of een controle behandeling ondergaan hebben. Met behulp van multilevel regressie modellen, geclusterd op trial, zal het behandelingseffect van oefentherapie bij patiënten met vroege knieartrose vastgesteld worden. Pilot studie Om de haalbaarheid van de werving, de bereidheid van deelname, de therapietrouw en de meest geschikte uitkomstmaat vast te stellen zullen we een pilot RCT met twee armen en een follow-up van 12 weken uitvoeren. In minimaal 3 gezondheidscentra zullen patiënten geworven worden om gerandomiseerd te worden in een interventie arm of de controle arm. De interventie zal bestaan uit oefentherapie onder begeleiding van een getrainde fysiotherapeut. De controle groep zal de gewone zorg krijgen van de huisarts. Mensen van 45 jaar of ouder met niet traumatische knieklachten (< 12 maanden) die voldoen aan de criteria van knieartrose zoals beschreven in de NHG richtlijn en daarmee voor het eerst bij de huisarts zijn geweest, worden uitgenodigd voor deelname. Primaire uitkomsten van de pilot studie zijn: 1) hoeveelheid geschikte patiënten vanuit huisartspraktijk, hoeveelheid geïncludeerde en gerandomiseerde deelnemers gedurende 3 maanden inclusie, mate van therapietrouw en patiënt gerapporteerde uitkomstmaten na 3 maanden follow-up (bijvoorbeeld VAS pijn score en kwaliteit van leven). Beschrijvende analyses zullen toegepast worden om de uitkomsten te beschrijven. De uitkomsten zullen naast de haalbaarheidscriteria gelegd worden om te kijken of een full scale RCT haalbaar is.

Kenmerken

Projectnummer:
10390052010002
Looptijd: 100%
Looptijd: 100 %
2022
2023
Onderdeel van programma:
Gerelateerde subsidieronde:
Projectleider en penvoerder:
dr. M. van Middelkoop
Verantwoordelijke organisatie:
Erasmus Medisch Centrum