Implementation of a new cost-effective treatment (HIT) for patients with therapy refractory auditory hallucinations

Uit de literatuur is bekend dat een positief verloop van implementatietrajecten binnen de gezondheidszorg samen lijkt te hangen met een goede voorbereiding, adequate planning en een systematische aanpak (Grol & Wensing, 2007). Voor uitgebreide en gecompliceerde implementatietrajecten, waar het huidige onderzoek zeker onder te scharen valt, wordt een dergelijke systematische benadering als essentieel beschouwd. Voorafgaand aan de start van het onderzoek is er dan ook een implementatieplan opgesteld, waarin de verschillende fasen en te nemen stappen zijn uitgewerkt. Uiteindelijk heeft het plan de volgende resultaten opgeleverd: In de methodesectie werden verschillende effectindicatoren genoemd voor het beoordelen van de landelijke verspreiding van HIT en de toegepaste implementatieprocedures. Hieronder wordt een korte samenvatting gegeven van de algemene bevindingen, met een specifieke verwijzing naar elk van de vooraf opgestelde effectindicatoren (nummer tussen haakjes, overeenkomstig de nummering aangehouden in de methodesectie). De respons van GGz-instellingen op de schriftelijke benadering voor deelname aan het onderzoek was gering (23%). Een persoonlijke bekendheid van projectmedewerkers met het management van de GGz-instellingen bleek een positief effect te hebben op interesse voor deelname. In totaal hebben acht instellingen (1) verspreid over Nederland daadwerkelijk deelgenomen aan het implementatieonderzoek. Vanuit deze acht instellingen hebben in totaal 29 behandelaars de HIT training ontvangen (2). De beoogde samenstelling van de kernteams (psychiater, psycholoog en spv) werd in een beperkt aantal instellingen gerealiseerd. Op verzoek van twee instellingen hebben er in een later stadium aanvullende trainingen plaatsgevonden. De getrainde behandelaars zijn in totaal bij 69 patiënten (3) gestart met het aanbieden van de HIT methodiek (beoogd minimum: 54). Aan het eind van de implementatieperiode was HIT bij 17 patiënten succesvol afgerond, voor een groot deel van de overige patiënten zal HIT op een later tijdstip afgerond worden Aan het eind van de implementatieperiode waren nog vier voltallige kernteams (4) bezig met het toepassen van HIT. In drie instellingen werd HIT door één of twee overgebleven kernteamleden toegepast. Het aantal behandelaars dat HIT daadwerkelijk nog toepast en het aantal praktiserende kernteams is hiermee lager dan beoogd. In één instelling was men volledig gestopt met de HIT methodiek. Diverse aspecten van zowel de HIT training als de supervisiebijeenkomsten werden over het algemeen positief beoordeeld door de kernteamleden (5). Uit interviews met de behandelaars bleek dat de implementatie van HIT binnen de instellingen met de nodige problemen (6) gepaard is gegaan (o.a. beperkt beschikbare tijd, onvoldoende communicatie vanuit/met management). Het samenstellen van kernteams en de uitval van getrainde behandelaars zorgde in het merendeel van de instellingen voor problemen en onzekerheid bij behandelaars. Het management van de deelnemende instellingen beoordeelde het verloop van de implementatie met een 6 als net voldoende (7). Over het algemeen vond het management dat de communicatie met de kernteamleden adequaat was verlopen. Men was zich deels bewust van tijdsproblemen voor de behandelaars, maar deze problemen konden volgens verschillende managers in praktijk niet altijd opgelost worden. Het in kaart brengen van risico’s omtrent voorgenomen implementaties door middel van het RABSODY model lijkt in principe mogelijk te zijn binnen de GGz (8). De vijf risicodomeinen zijn in ieder geval relevant voor het management en sluiten aan bij de dagelijkse praktijk. Wel lijkt er verschil te zijn tussen de risico-inschatting door het management omtrent een voorgenomen implementatieprocedure en de risico’s die tijdens de daadwerkelijke implementatie naar voren komen. Voor aanvang van het project verwachtte het management van de meeste instellingen weinig problemen op de voorgelegde risicodomeinen. Tijd