Psychological treatment of co-occurring post-traumatic stress disorder in adult male and female patients with severe anorexia nervosa: a feasibility study.
Anorexia is een ernstige aandoening die vaker voorkomt bij vrouwen, mensen met een homoseksuele oriëntatie en personen met genderdysforie. Ongeveer een kwart van de anorexia cliënten heeft ook PTSS. Anorexia is moeilijk behandelbaar en extra complex als PTSS bijkomend is. Mensen met anorexia worden vaak uitgesloten van traumatherapie, vanwege verschillende veronderstelde risico’s.
In deze pilot studie is onderzocht of het veilig en haalbaar is om anorexia – PTSS cliënten tijdens hun klinische opname traumabehandeling te geven. 10 cliënten deden mee. Tijdens de behandeling kwam het voor dat klachten tijdelijk verergerden, maar niemand hoefde vanwege deze klachten de traumatherapie af te breken. 70% van de cliënten kon beide behandelingen voltooien. Naast metingen, zijn deelnemers en staf ook geïnterviewd. Men vond de combi behandeling zwaar, maar behulpzaam. Over deze studie zal uitgebreid gerapporteerd worden. Deze studie laat zien dat gecombineerde AN-PTSS behandeling haalbaar is, maar verder onderzoek nodig is.
Producten
Auteur: Promovendus: Ella van Beers, Msc. Promotor: Prof. dr. Edwin de Beurs Copromotor: Dr. Elske van den Berg Copromotor: Dr. Marleen de Waal Daily supervisor: Dr. Margo de Jonge
Link: https://www.universiteitleiden.nl/medewerkers/ella-van-beers#tab-1
Auteur: Ella van Beers, Msc.
Link: https://www.psychiatrie.nl/voorjaarscongres/praktische-informatie/programma/
Auteur: Ella van Beers, MSc, promovendus Dr. E. van den Berg
Link: https://onderzoek.arkin.nl/so-what-symposium-2023-groot-succes/
Auteur: Ella van Beers, Msc, promovendus
Link: https://www.aedweb.org/aed-events/iced-2025
Auteur: Dr. E.M. van den Berg
Link: https://www.medilex.nl/aankondiging/eetstoornissen/aankondiging
Auteur: P. Daansen, Msc. en Dr. E.M. van den Berg.
Link: https://www.bsl.nl/shop/praktijkboek-eetstoornissen-9789036829892
Auteur: Dr. Elske van den Berg, Kirsten Pellemans MSc, Caroline Planting Msc, Peter Daansen Msc, Ella van Beers Msc, Dr. Margo de Jonge, Dr. Carolien Christ, Prof. dr. Jack Dekker
Magazine: Frontiers in Psychiatry
Begin- en eindpagina: 1-8
Link: https://www.frontiersin.org/journals/psychiatry/articles/10.3389/fpsyt.2024.1365715/full
Verslagen
Eindverslag
Achtergrond
Jeugdtrauma is een risicofactor voor het ontstaan van anorexia nervosa (AN), een aandoening met hoge mortaliteit en matig behandelsucces. Geschat wordt dat rond de 23% van AN-cliënten PTSS heeft (Molendijk 2017). Onbehandelde PTSS houdt AN in stand; cliënten zetten AN-gedragingen in om hun PTSS te hanteren. Traumacentra sluiten AN-cliënten uit, omdat men veronderstelt dat traumabehandeling de AN-behandeling schaadt (Brewerton, 2007) en de ondervoedingstoestand de verwerking van trauma interventies hindert. De ontwikkeling van een AN-PTSS combi-behandelmethodiek is door AN experts, ervaringsdeskundigen en naasten als onderzoeksprioriteit aangemerkt. Omdat een verhoogde prevalentie van eetstoornissen wordt gevonden onder seksuele en genderminderheden, bedient deze studie verschillende minderheidsgroepen.
Doelstelling
Deze haalbaarheidsstudie onderzoekt (1) of volwassenen met AN en PTSS in staat zijn traumabehandeling te voltooien gedurende hun klinische AN behandeling, en (2) of deze combinatie behandeling door deelnemers en staf als acceptabel wordt ervaren. Parallelle behandeling wordt als haalbaar geacht als ≥ 60% van de deelnemers de traumabehandeling voltooid.
Methode
Dit is een pre-experimentele cohortstudie. De onderzoeksgroep bestaat uit volwassenen, doorverwezen naar een TOPGGz-eetstoorniscentrum. Inclusiecriteria waren AN waarvoor klinische opname vereist is en PTSS. Ernstige somatische of psychiatrische instabiliteit waren exclusiecriteria. Het klinische AN programma duurt 12 weken. Voor programmadetails zie Vd Berg 2022. Imaginaire Exposure (IE) werd 8 weken lang tweemaal per week aangeboden door gespecialiseerde IE-therapeuten. De CTQ werd gebruikt om kindertijdtrauma te beoordelen, CAPS voor PTSS. Veranderingen in psychopathologie werden gemeten met EDE en PCL-5.
Resultaten
Het vastgesteld aantal deelnemers is behaald. N=91 werden geïndiceerd voor klinische opname; 10 weigerden screening. N=38 rapporteerden kindertijdtrauma, van hen hadden n=19 (subthreshold) PTSS. Na weigering van klinische opname (4) van studie deelname (2) of vanwege ernstige instabiliteit (3) werden N=10 met AN / ernstige ondergewicht-eetstoornis en PTSS geïncludeerd. 5 van hen rapporteerden seksueel misbruik, 4 emotioneel / fysiek misbruik, 1 levensbedreigend trauma. Eetstoornis onset was vanaf 11-jarige leeftijd. 90% had eerdere traumabehandelingen gehad.
Tijdens de behandeling kwamen tijdelijke Adverse Events (AEs) voor bij haast alle deelnemers. Deze waren gelieerd aan de eetstoornis (bijvoorbeeld somatische klachten vanwege ernstig purgeergedrag) en aan algemene psychopathologie (bijvoorbeeld zelfbeschadigend gedrag). 1 client had snelle terugval en werd heropgenomen; een ander werd tweemaal ingestuurd vanwege elektrolyt stoornissen en ernstige buikpijn.
7/10 deelnemers voltooiden de traumasessies. Om Acceptatie te onderzoeken, zijn interviews gehouden met deelnemers en staf. Met name warm eten na IE was moeilijk, hoewel 1 deelnemer zei: 'ervaren dat ik ondanks veel stress toch kon eten, hielp'. Het IE huiswerk was veel. Sommigen benoemden dat AN staf 'meer training nodig heeft om traumasymptomen te hanteren'. Support door AN staf was ook positief: 'terugkeren naar een veilige plek na IE is erg belangrijk'. Over behandeleffect werd benoemd: 'ik voel geen constante stress meer over mijn trauma', en 'Ik eet beter vanwege minder stress en betere slaap'.
Studieresultaten worden gedeeld met de (inter-)nationale eetstoornisgemeenschap, met ervaringsdeskundigen, naasten en breder publiek. 2 peer-reviewed artikelen over haalbaarheid en acceptatie zijn in voorbereiding.
Deze pilot bevindingen geven aan dat gecombineerde AN-PTSS behandeling haalbaar is: 60% kon IE-behandeling voltooien tijdens hun AN opname. (Serious)AE’s kwamen voor. Een toekomstige clinical trial zou de effectiviteit van deze combinatieaanpak ten opzichte van TAU moeten onderzoeken, gebruik makend van de huidige ervaringen.