Samen sterker groeien: leren innoveren voor een kansrijke start

In het ZonMw-programma Actieonderzoek Innovatieve Zorg hebben we van 2022-2024 een participatief actieonderzoek uitgevoerd naar integrale samenwerking rondom prenatale huisbezoeken. In een Leer- en Ontwikkelteam (LOT) reflecteerden professionals uit het medisch en sociaal domein, beleidsmedewerkers, managers, ouders en onderzoekers gezamenlijk op de prenatale zorg. Dit leverde waardevolle inzichten op, waaronder de negatieve invloed van de term ‘kwetsbaarheid’ op de acceptatie van hulp en tevens over het belang van laagdrempelige initiatieven zoals het kennismakingsspreekuur van de jeugdgezondheidszorg op de locatie van de verloskundige. 

Leer- en Ontwikkelteam structureel verankeren

Een belangrijke aanbeveling uit dat onderzoek was om blijvend ruimte te organiseren voor samen leren en innoveren. In de praktijk blijkt het lastig om dit vast te houden. Dit vervolgproject richt zich op het structureel verankeren van de LOT-werkwijze binnen binnen het Verloskunig Samenwerkingsverband (VSV) Reinier en het steviger verankeren van het oudersperspectief in de prenatale zorg.

Doel

Het doel van dit project is om de leer- en innovatiekracht vinnen het VSV duurzaam te verankeren, met als inhoudelijke focus het integreren van het ouderperspectief in de prenatale zorg en het versterken van de interprofessionele samenwerking tussen het medisch en sociaal domein. Daartoe worden 3 subdoelen nagestreefd:

1. De LOT-werkwijze verankeren en toegankelijk maken voor een bredere groep professionals.
2. Het ouderperspectief een structurele plek geven in de ontwikkeling en verbetering van de prenatale zorg.
3. Interprofessionele samenwerking versterken en uitbreiden.

Aanpak

Centraal staan 4 LOT-bijeenkomsten waarin medisch en sociaal professionals, beleidsmedewerkers, managers en ouders gezamenlijk reflecteren op inhoudelijke thema's, verbeteracties ontwikkelen en deze uitproberen in de praktijk. De aanpak is iteratief: leren, handelen en reflecteren wisselen elkaar af. Een kernteam van VSV-leden en onderzoekers bereidt de bijeenkomsten voor en bewaakt de voortgang. Het ouderperspectief wordt verdiept via 2 bijeenkomsten met de klankbordgroep Ouders van Delft. Parallel wordt in samenwerking met de Reinier Academie een leergang ontwikkeld die de LOT-werkwijze beschrijft en overdraagbaar maakt naar anderen. Het onderzoek loopt van september 2026 tot augustus 2027.

Samenwerkingspartners

Het project brengt een diverse groep professionals vanuit het VSV samen: eerstelijns- en klinisch verloskundigen, kraamzorgmedewerkers, JGZ-professionals, medewerkers van Humanitas en Delft Support, een beleidsmedewerker van de gemeente Delft en (ervaringsdeskundige) ouders. De Reinier Academie, verbonden aan het Reinier de Graaf ziekenhuis, draagt bij aan de ontwikkeling en verspreiding van de leergang. Onderzoekers van de Haagse Hogeschool begeleiden het project. De kracht van deze samenwerking ligt in de combinatie van uitvoerend en beleidsmatig niveau, het medisch en sociaal domein en het direct betrekken van ouders, zodat verbeterinitiatieven vanuit meerdere perspectieven worden ontwikkeld en breed worden gedragen.

Verwachte resultaten 

Het project leidt tot: 

1. Een doorontwikkelde en beschreven LOT-werkwijze. 
2. Een leergang die deze werkwijze toegankelijk maakt voor andere professionals en overdraagbaar naar andere VSV's en organisaties.
3. Een beschrijving van good practices rondom ouderbetrokkenheid.
4. Een overzicht van de gezamenlijk ontwikkelde verbeterinitiatieven. 

Na afronding van het project zet het VSV het LOT-proces zelfstandig voort. Op de langere termijn draagt het project bij aan betere samenwerking tussen het medisch en sociaal domein, een stevigere positie van het ouderperspectief in de prenatale zorg en een gezondere start voor gezinnen in de regio Delft en daarbuiten.