Van kwaliteit naar innovatie in de zorglandbouw

De Nederlandse zorg staat voor grote uitdagingen. De groeiende zorgvraag door vergrijzing, personeelstekorten en stijgende kosten vraagt om vernieuwende oplossingen. De zorglandbouw laat zien dat zorg ook anders kan: kleinschalig, persoonlijk en met een sterke verbinding met de samenleving. Ruim 1.300 zorgboerderijen in Nederland bieden dagelijks ondersteuning aan meer dan 30.000 mensen met uiteenlopende zorgvragen. Dit project bouwt voort op eerdere resultaten en onderzoekt hoe de zorglandbouw haar bijdrage verder kan versterken. Vanuit de kernwaarden Samen, Buiten en Gewoon wordt gewerkt aan duurzame vernieuwing, waarin de zorgboerderij als minimaatschappij fungeert, een plek waar zorg, werk, onderwijs en gemeenschap samenkomen. 

Doelen

Het project Van kwaliteit naar innovatie in de zorglandbouw richt zich op

• Verdere professionalisering van de sector met behoud van haar kernkwaliteiten
• Het stimuleren van innovatie rond maatschappelijke zorgvraagstukken en het breed delen van kennis via scholing, conferenties en bijeenkomsten.
• Het borgen van de behaalde resultaten uit het eerdere ZonMw traject de Kracht van de Zorglandbouw. 

Het doel is om het Kwaliteitskader Zorglandbouw en de herkenbaarheid en maatschappelijke waarde van zorgboerderijen te versterken en beter te verankeren in beleid en praktijk. 

Aanpak/werkwijze 

Het project combineert implementatie, innovatie en communicatie. Via de doorontwikkeling van het Kwaliteitskader Zorglandbouw, scholing via de Academie Landbouw en Zorg en kennisdeling via de innovatiewebsite is gewerkt aan verdere professionalisering. De landelijke conferentie en diverse bijeenkomsten brachten zorgboeren, beleidsmakers en onderzoekers samen om resultaten te delen en vernieuwende ideeën uit te wisselen. Daarnaast is ingezet op strategische belangenbehartiging om de zorglandbouw steviger te positioneren binnen het zorg- en beleidsdomein. 

Samenwerkingspartners 

Binnen het project werkte de Federatie Landbouw en Zorg samen met de aangesloten zorgboeren (circa 930), de regionale zorgboerenorganisaties (15), brancheorganisaties binnen de coalitie kleinschalige zorg en diverse kennispartners. Ook waren onderwijs- en kennisinstellingen, onder andere Hogeschool Windesheim en Wageningen University & Research, betrokken bij de ontwikkeling van scholing en kennisproducten.

De samenwerking tussen deze diverse partijen zorgt voor een stevige basis voor duurzame borging van resultaten en verdere doorontwikkeling van de sector. 

Resultaten 

Het project heeft geleid tot versterking van de kwaliteit en zichtbaarheid van de zorglandbouw. Het Kwaliteitskader Zorglandbouw waarborgt de kwaliteit op de zorgboerderij. Via de Academie Landbouw en Zorg zijn nieuwe e‑learnings en trainingen ontwikkeld. Op innovatie.zorgboeren.nl zijn projecten rond onderwijs, indicatieloze dagbesteding en jeugdzorg gepubliceerd. De zorgboerderij laat zich zien als verbinder in de samenleving: een minimaatschappij waar zorg, welzijn en participatie samenkomen. Daarmee wordt zichtbaar hoe de kernwaarden Samen, Buiten en Gewoon bijdragen aan toekomstbestendige, mensgerichte zorg. Hierdoor is de sector en het Kwaliteitskader Zorglandbouw beter ingebed geraakt in beleid, politiek en maatschappij. In dat kader is binnen het project ook een “grondframe” ontwikkeld, waarin is opgenomen wat de zorglandbouw in Nederland is, wat het oplevert en wat het nodig heeft om duurzaam te blijven bestaan. De daarbij behorende flyer biedt zorgboeren houvast om hun eigen verhaal te vertellen over de waarde van samen, buiten en gewoon, en laat zien hoe deze waarden aansluiten bij actuele maatschappelijke vraagstukken. Hoe de innovatieprojecten bijdragen aan het breder inzetten van deze kernkwaliteiten werd zichtbaar via de Conferentie Landbouw & Zorg, het innovatieplatform en diverse Webinars en bijeenkomsten. De zorgboerderij blijkt in staat om te blijven vernieuwen en antwoorden te bieden op de uitdagingen van de zorg. Deze ontwikkeling zet zich de komende jaren voort, met ruimte om de geleerde lessen verder uit te bouwen en duurzaam te verankeren.