The frail institutionalized elderly patient with a hip fracture in the shade of life (FRAIL-HIP); how do we value non-operative management?
Heupfracturen komen vaak voor in een vergrijzende samenleving. Van de 20.000 patiënten met een heupfractuur die jaarlijks in Nederland worden opgenomen in een ziekenhuis woont 10-20% in een verpleeghuis. Een deel van deze patiënten is volledig zorgafhankelijk, immobiel en heeft een beperkte levensverwachting. Voor deze zeer kwetsbare patiënten is het de vraag of zij gebaat zijn bij een operatie met aanzienlijke kans op complicaties en sterfte.
De FRAIL-HIP studie heeft onderzocht wat het effect van gezamenlijke besluitvorming na het afwegen van alle voor- en nadelen van het wel- en niet-opereren is op de kwaliteit van leven. De studie laat zien dat opereren niet altijd van toegevoegde waarde is en dat bij een geselecteerde groep patiënten het niet-opereren niet onder doet voor een operatie. Zoals verwacht overleden veel patiënten korte tijd na de gebroken heup, maar was de tevredenheid met de gekozen behandeling in beide groepen hoog en werd de kwaliteit van het stervensproces als humaan ervaren.
Richtlijn
De studieresultaten zijn opgenomen in de bijbehorende richtlijn in de FMS Richtlijnendatabase.
Producten
Auteur: Sverre A I Loggers, Hanna C Willems, Romke Van Balen, Taco Gosens, Suzanne Polinder, Kornelis J Ponsen, Cornelis L P Van de Ree, Jeroen Steens, Michael H J Verhofstad, Rutger G Zuurmond, Esther M M Van Lieshout, Pieter Joosse, FRAIL-HIP Study Group
Magazine: JAMA Surgery 2022 May 1;157(5)
Link: https://doi.org/10.1001/jamasurg.2022.0089
Auteur: Pieter Joosse 1, Sverre A I Loggers 1 2, C L P Marc Van de Ree 3, Romke Van Balen 4, Jeroen Steens 5 6, Rutger G Zuurmond 7, Taco Gosens 8, Sven H Van Helden 9, Suzanne Polinder 10, Hanna C Willems 11, Esther M M Van Lieshout 12; FRAIL-HIP study group
Magazine: BMC Geriatr. 2019 Nov 8;19(1)
Link: https://doi.org/10.1186/s12877-019-1324-7
Auteur: S A I Loggers 1 2, A J L M Geraerds 3, P Joosse 1 4, H C Willems 5, T Gosens 6, R Van Balen 7, C L P Van de Ree 8, K J Ponsen 1 4, J Steens 9, R G Zuurmond 10, M H J Verhofstad 2, S Polinder 3, Esther M M Van Lieshout 11; FRAIL-HIP study group
Magazine: Osteoporos Int. 2023 Mar;34(3)
Link: https://doi.org/10.1007/s00198-023-06673-2
Auteur: S A I Loggers 1 2, T M P Nijdam 3, E C Folbert 4, J H H Hegeman 4, D Van der Velde 3, M H J Verhofstad 2, E M M Van Lieshout 5, P Joosse 1
Magazine: Osteoporos Int. 2022 Jul;33(7)
Link: https://doi.org/10.1007/s00198-022-06394-y
Verslagen
Eindverslag
Heupfracturen komen vaak voor in een vergrijzende samenleving. Van de 20.000 patiënten met een heupfractuur die jaarlijks in Nederland worden opgenomen in een ziekenhuis woont 10-20% permanent in een verpleeghuis. Een deel van deze patiënten is volledig zorgafhankelijk, immobiel en heeft een beperkte levensverwachting. Voor deze zeer kwetsbare patiënten is het de vraag of zij na een heupfractuur gebaat zijn bij een operatie met aanzienlijke kans op complicaties en sterfte. De FRAIL-HIP studie heeft het effect van behandeling van een heupfractuur op de kwaliteit van leven onderzocht. De studiepopulatie bestond uit een geselecteerde groep van kwetsbare ouderen in het verpleeghuis met een beperkte levensverwachting. Met de patiënt (en/of familie) en betrokken zorgverleners zijn alle voordelen en nadelen van de operatieve en niet-operatieve behandeling besproken met de patiënt (of familie) en de betrokken zorgverleners. Deze gezamenlijke besluitvorming had als doel de beste behandeling voor de individuele patiënt te kiezen. Patiënten zijn in meerdere ziekenhuizen geselecteerd. Gedurende 6 maanden na de gebroken heup (of tot overlijden) werden op meerdere momenten de kwaliteit van leven, pijn en pijnmedicatie, complicaties en andere gegevens verzameld. In geval van overlijden werd naar de kwaliteit van het stervensproces gevraagd. Na afloop van de deelname werd aan patiënten (of hun familie of nabestaanden) en zorgverleners gevraagd of ze achteraf tevreden waren met de gekozen behandeling.
De resultaten van de FRAIL-HIP studie laten zien dat opereren niet altijd van toegevoegde waarde is. Bij een zorgvuldig geselecteerde groep patiënten doet niet-operatieve behandeling niet onder voor een operatieve behandeling. Zoals verwacht overleden veel patiënten korte tijd na de gebroken heup, maar de kwaliteit van leven verschilde niet tussen de groepen. De tevredenheid met de gekozen behandeling was in beide groepen hoog. Ook werd de kwaliteit van het stervensproces in beide groepen als humaan ervaren. Pijnbestrijding in de laatste levensfase behoeft aandacht in beide behandelgroepen.