Proactieve zorgplanning binnen Sprank: vroegtijdig in gesprek met de cliënt over de toekomstige zorg
Sprank had palliatief beleid geformuleerd en had de Set Signalering in gebruik genomen. Begin 2023 bleek uit een enquête dat de aandacht voor palliatieve zorg daardoor sterk was verbeterd, maar dat begeleiders verlegenheid kenden met het gesprek erover met cliënt en/of naaste. De training proactieve zorgplanning was een passend antwoord op de behoefte aan tools hoe dat gesprek aan te gaan.
Doel
Het doel is proactieve zorgplanning op te nemen in het beleid palliatieve zorg en in de bespreking van het ondersteuningsplan. Medewerkers gaan vroegtijdig in gesprek over de toekomstige zorgmogelijkheden. Afspraken, ondersteuningspunten en doelen voor toekomstige zorg worden vastgelegd in het ondersteuningsplan. Zo vormen de wensen en voorkeuren van de cliënt het uitgangspunt van zorg. Cliënten en naasten voelen zich betrokken bij de zorg. De training blijft onderdeel van het opleidingsplan.
Aanpak/werkwijze
De arts voor verstandelijk gehandicapten (arts vg) en de geestelijk verzorger volgden de train-de-trainer en gaven de training door aan de projectgroep en team coördinerend verpleegkundigen. Ook is het team gedragsdeskundigen getraind. De training is in de vorm aangepast aan de context van Sprank. Er zijn in totaal 18 trainingen gegeven. Zowel via open inschrijving als aan hele teams. In de structuur heeft proactieve zorgplanning een plek gekregen in beleidsdocumenten, zoals beleid palliatieve zorg, het protocol risicovolle en voorbehouden handelingen en het reanimatiebeleid. Het wensenboek kreeg aandacht in de training en komt nu voor in de ondersteuningsplanbespreking. Ze hebben een ‘helpend handje’ als gesprekstool.
Samenwerkingspartners
Sprank heeft het project zelfstandig uitgevoerd. Wel is er via het platform van de subsidie uitwisseling geweest met collega-organisaties. Ook neemt Sprank deel aan verschillende netwerken palliatieve zorg.
Resultaten
Dankzij de trainingen werken begeleiders vaker met het wensenboek, gebruiken zij meer alledaagse momenten om het onderwerp ter sprake te brengen en voerden zij meer gesprekken over wel/niet reanimeren. De training droeg bij een aantal teams aan openheid over het onderwerp. Beleidsdocumenten zijn aangepast op basis van de opgedane kennis. Bij de jaarlijkse ondersteuningsplanbespreking komt het wensenboek aan bod. Doordat wensen worden besproken en vastgelegd vormen ze het uitgangspunt van zorg.
De projectgroep is ook een kennisgroep palliatieve zorg en blijft ook na afloop van het project aandacht geven aan het onderwerp. Proactieve zorgplanning komt in verschillende beleidsdocumenten terug, net zoals in het elektronisch cliënten dossier (ECD) bij de jaarlijkse ondersteuningsplanbespreking. Daarmee krijgt het aandacht in de zorg.
ZonMw en proactieve zorgplanning
Dit project financieren we vanuit ons programma Palliantie. Het tijdig herkennen en bespreekbaar maken van het levenseinde helpt patiënten en naasten om over hun doelen, wensen en behoeften rondom de palliatieve fase na te denken. Het is belangrijk dat zorgverleners tijdig en regelmatig hierover in gesprek gaan en dit inventariseren en vastleggen. Vanuit ons programma financieren we onderzoek naar handvatten voor proactieve zorgplanning en de toepassing daarvan in de zorgpraktijk.
Producten
Link: https://stichtingsprank.nl/wp-content/uploads/2025/04/Helpend-handje-gesprekstool.jpg
Link: https://stichtingsprank.nl/wp-content/uploads/2025/04/Helpend-handje-gesprekstool.jpg